ویلایی‌ها

مشخصات
خلاصه داستان: 

عزیز نوه هایش را در منطقه‌ای از خانه های خانواده‌ی رزمندگان در نزدیک منطقه‌ی جنگی می‌آورد تا پدرشان را ببینند اما با ورود مادرشان همه چیز تغییر می‌‌کند.....

یادداشت

دفاع مقدس سرشار از حرف‌های نگفته و ایده‌های بکری است که جای پرداخت و کار فراوان دارد. توجه به آدم‌های جنگ، و نه ادوات جنگ، حال و هوای اصلی و فصل ممیز دفاع مقدس و جنگ است. از طرف دیگر سهم زنان و نمایش حضور و ایثار این بخش از جامعه، همواره مغفول مانده است. جریانی که نرگش آبیار با شیار۱۴۳ آغاز کرد، توسط کارگردان زن دیگری پیگیری شد و کم‌کم دارد جای خودش را در سینمای دفاع مقدسی ایران پیدا می‌کند.

ویلایی‌ها قصۀ پشت صحنۀ جنگ است؛ پشت صحنه‌ای کمتر پرداخته شده و البته زنانه. نکتۀ مهم اینجاست که این روح زنانه شباهتی به فمینیسم معمول سینمایی ندارد. زنان فیلم حاضر نیستند فرزندان‌شان بدون پدر رشد کنند، به محدودۀ پرخطر اطراف جبهه آمده‌اند تا با وجود سختی‌های مرگ‌آور فرزندشان زیر سایۀ پدر باشد؛ پدری که گاه‌گاه سراغشان می‌آید و گاهی هم خبر شهادتش.

غلظت احساسات و نگرانی‌های به‌جای زنانه هم در چنین فضایی قابل توجیه است. اینکه کارگردان با ابزارهای فنی‌اش از قبیل موسیقی و شگردهای تصویربرداری بار کاذبی به این احساس نمی‌دهد، فضا را منصفانه‌تر می‌کند. در این میان جایگاه طیف منتقد هم محفوظ است. طناز طباطبایی با همان بازی پرخاشگرانۀ همیشگی‌اش حضور همسرش در جبهه را برنمی‌تابد. حضور او، به عنوان شخصیت اول فیلم، به روایت ضرباهنگ می‌دهد و تا انتها هم این روند حفظ می‌شود. اما هم او، هم پریناز ایزدیار در مقابل بازی برجسته و نمایش ایثارگرایانۀ ثریا قاسمی کمرنگ می‌شوند. «سیما» در بستر دراماتیک داستان لحظۀ وقوف جدی ندارد. «خانم خیری» هم شمایل یک قهرمان را دارد ولی تعداد عمل قهرمانانۀ او کم است. چه بسا این شخصیت‌ها در فیلم‌نامه به‌خوبی طراحی شده باشند و ضعف در بازی‌گردانی فیلم را از این امتیاز محروم کرده باشد. شاهد بر این مطلب آسیب نزدن قصه‌های فرعی، به رغم بی‌کارکردی، به روند پیرنگ است.

اما نمی‌توان از ضعف عمدۀ فیلمنامه غافل بود؛ ضعفی که موجب شده در پایان فیلم هم‌حسی مخاطب برانگیخته نشود. فیلمنامه از عهدۀ قصه برنمی‌آید و شخصیت‌هایش منفعل‌اند. مشکل فیلمنامه در سینمای ایران مسئلۀ جدیدی نیست. اینجا هم شخصیت‌های فیلمنامه یک مسیر را بیشتر پیش نمی‌روند و نقش پیش‌برنده ندارند. شاید اگر در یکی از بمباران‌ها جراحت و شهادتی پیش می‌آمد، فیلمنامه کم‌ضعف‌تر می‌شد.

نکتۀ تولیدی جدی فیلم خارج کردن آن از فضای شهری است. صداگذاری در حد تحسین‌برانگیزی درست انجام شده است. انتخاب زوایای دوربین به دلنشینی کار کمک فراوانی کرده است. این احتمال هست که جلوه‌های ویژۀ ویلایی‌ها، به‌خصوص صحنه‌های بمباران، در تاریخ سینمای ایران ماندگار شود. بازی‌های خوبی که از بچه‌های فیلم گرفته می‌شود از امتیازات دیگر فیلم است. به هر صورت نخستین ساختۀ منیر قیدی با تمام شیب و فرازهایش امیدوارکننده و نویدبخش ظهور نگاهی نو به سینمای دفاع مقدس است که می‌توان منتظر کارهایی در تراز بالاتر از این کارگردان بود.

نمایش بیشتر
امتیاز امتیاز بدهید
نقد کامل
نقد کاربران (۰)
تصاویر مرتبط (۶)
فیلم های مرتبط (۰)